რას ნიშნავს სიტყვა სიონი? - კვირის პალიტრა

სი­ო­ნი - მარ­თლმა­დი­დებ­ლურ ეკ­ლე­სი­ა­ში სა­ეკ­ლე­სიო, წმინ­და ჭურ­ჭე­ლია, რო­მელ­შიც სე­ფის­კვე­რი ინა­ხე­ბა. ამ­ზა­დე­ბენ ვერ­ცხლის­გან და ის ფორ­მით, მი­ნი­ა­ტი­უ­რუ­ლად ქრის­ტი­ა­ნუ­ლი ეკ­ლე­სი­ას გა­ნა­სა­ხი­ე­რებს. ამ ჭურ­ჭელს სა­ნა­წი­ლეს უწო­დე­ბენ და სა­კურ­თხე­ველ­ში ტრა­პეზ­ზე დგა­მენ.

სი­ო­ნი სა­ქარ­თვე­ლო­ში არა­ერთ სო­ფელს (თი­ა­ნე­თის, მარ­ნე­უ­ლის, ყაზ­ბე­გის მუ­ნი­ცი­პა­ლი­ტე­ტებ­ში) ჰქვია. სი­ო­ნის სა­ხე­ლი აქვს ტაძ­რებს (თბი­ლის­ში (სა­პატ­რი­არ­ქო ტა­ძა­რი), ატე­ნის ხე­ო­ბა­ში, ბოლ­ნის­ში, დმა­ნის­ში, ერ­წო­ში, თეთ­რი­წყა­რო­ში, მან­გლის­ში, რუს­თავ­ში, ურ­ბნის­ში, უწე­რა­ში, ქო­ბუ­ლეთ­ში, ყაზ­ბეგ­ში, შილ­და­ში. ასე­ვე ქარ­თუ­ლი ტა­ძა­რია სა­ზღვრებს მიღ­მა, ზა­ქა­თა­ლა­ში.

ამას­თან, სი­ო­ნი მთა­ცაა იე­რუ­სა­ლიმ­ში, იე­რუ­სა­ლი­მის რა­ი­ო­ნიც და ქა­ლა­ქი შვე­ი­ცა­რი­ა­ში...

ამ­ჯე­რად ტაძ­რებ­ზე შევ­ჩერ­დე­ბით.

ღვთის­მშობ­ლის მი­ძი­ნე­ბის სა­პატ­რი­არ­ქო ჯვარ-გუმ­ბა­თო­ვა­ნი ტა­ძა­რი სი­ო­ნის ქუ­ჩა­ზე მდე­ბა­რე­ობს. მის ად­გი­ლას პირ­ვე­ლი ეკ­ლე­სია ვახ­ტანგ გორ­გას­ლის დროს უნდა ყო­ფი­ლი­ყო აგე­ბუ­ლი, რო­გორც სა­ე­პის­კო­პო­სო სა­კა­თედ­რო ტა­ძა­რი. მისი მშე­ნებ­ლო­ბა შემ­დგომ სა­უ­კუ­ნე­შიც გაგ­რძელ­და, რო­მელ­შიც მო­სახ­ლე­ო­ბა და ერისმთავ­რე­ბი მო­ნა­წი­ლე­ობ­დნენ. ტა­ძა­რი ერისმთა­ვარ ადარ­ნა­სეს (619-639) დროს დას­რულ­და. მის აშე­ნე­ბა­ში ასე­ვე დიდი წვლი­ლი მი­უ­ძღვის ვინ­მე მდი­დარ ქვრივს, რომ­ლის ვი­ნა­ო­ბაც უც­ნო­ბი დარ­ჩა.

1226 წელს ხვა­რაზ­მელ­თა შაჰ­მა ჯა­ლალ ედ-დინ­მა თბი­ლი­სის აღე­ბი­სას სი­ო­ნის გუმ­ბათს თავი მო­ხა­და და ტა­ძარ­ში სა­კუ­თა­რი ტახ­ტი დად­გა, სა­ი­და­ნაც თვალს ადევ­ნებ­და იმ მო­წა­მე­ებს, რომ­ლებ­მაც არ შე­უ­რა­ცხყ­ვეს სი­ო­ნის ტაძ­რი­დან გა­მო­ტა­ნი­ლი და მე­ტე­ხის ხიდ­ზე დას­ვე­ნე­ბუ­ლი მა­ცხოვ­რი­სა და ღვთის­მშობ­ლის ხა­ტე­ბი... მომ­დევ­ნო სა­უ­კუ­ნე­ებ­ში დამ­პყრო­ბელ­მა სი­ო­ნი კვლავ არა­ერ­თხელ გა­ნად­გურ­და, რო­მელ­საც ქარ­თვე­ლე­ბი პე­რი­ო­დუ­ლად გა­ნა­ახ­ლებ­დნენ. უკა­ნას­კნე­ლი დიდი და­ზი­ა­ნე­ბა 1795 წლის ირა­ნის გამ­გებ­ლის, აღა-მაჰ­მად-ხა­ნის შე­მო­სე­ვის დროს მი­ი­ღო. საყ­დარ­ში გა­ჩე­ნილ­მა ხანძარ­მა XVII სა­უ­კუ­ნის კედ­ლის მხატ­ვრო­ბა და კან­კე­ლი იმ­სხვერ­პლა. 1818 წელს მას­ში შე­წყდა ღვთის­მსა­ხუ­რე­ბა და ფართს სა­ეკ­ლე­სიო ნივ­თე­ბის შე­სა­ნა­ხად იყე­ნებ­დნენ. კავ­კა­სი­ის მე­ფის­ნაც­ვლის, მი­ხე­ილ ვო­რონ­ცო­ვის გადაწყვე­ტი­ლებით, 1851-1855 წლებ­ში თა­ვად­მა გრი­გოლ გა­გა­რინ­მა, მი­სი­ვე პრო­ექ­ტით, კან­კე­ლი და სი­ო­ნის ტა­ძა­რი აღად­გი­ნა, ახ­ლი­დან მო­ხა­ტა. 1867 წლის 17 დე­კემ­ბერს სა­ქარ­თვე­ლოს ეგ­ზარ­ქოს­მა ევ­სე­ვიმ გა­ნახ­ლე­ბუ­ლი სი­ო­ნის ტა­ძა­რი აკურ­თხა და საღვთო ლი­ტურ­გია აღას­რუ­ლა... 1801 წლი­დან სი­ო­ნის ტა­ძარ­ში ას­ვე­ნია სა­ქარ­თვე­ლო­ში რუ­სე­თის იმ­პე­რა­ტო­რის ალექ­სან­დრე I-ის მიერ დაბ­რუ­ნე­ბუ­ლი წმინდა ნი­ნოს ჯვა­რი, ტა­ძარ­ში ასე­ვე არის მად­ლის ქვა და წმინ­და თომა მო­ცი­ქუ­ლის თა­ვის ქალა... 1978-1979 წლებ­ში ტაძ­რის და­სავ­ლე­თი ნა­წი­ლი ხე­ლახ­ლა ცუც­ქი­რი­ძის მიერ მო­ი­ხა­ტა... ვრცლად