ვახტანგ ძაბირაძე: "ოპოზიციას მათთვის რომ დაეჯერებინა, დას­ავლეთის დიდ მხარდაჭერას მიიღებდნენ რიგგარეშე არჩევნების შემთხვევაშიც" - კვირის პალიტრა

ვახტანგ ძაბირაძე: "ოპოზიციას მათთვის რომ დაეჯერებინა, დას­ავლეთის დიდ მხარდაჭერას მიიღებდნენ რიგგარეშე არჩევნების შემთხვევაშიც"

"დიპლომატი თუ გეუბნება, სამწუხაროდ, მგონია, ცდებითო, ეს ნიშნავს, რომ შენს აზრს არ იზიარებს. პომპეოს მოადგილე დირექტივას ვერ მისცემდა ოპოზიციას, მაგრამ ხომ მიანიშნა, პარლამენტში უნდა შეხვიდეთო. პარლამენტში უნდა შესულიყვნენ და თან ამომრჩეველზეც ემუშავათ და დასავლეთზეც..."

"საქართველოს დასაკარგი დრო არა აქვს. არ უნდა თქვა, შეიძლება არჩევნები მომავალში უკეთესად ჩატარდეს და მაშინ მივიღებ მონაწილეობას პოლიტიკურ პროცესებშიო. პირიქით, ახლავე უნდა იმუშაოს ყველამ, რომ ვითარება გაუმჯობესდეს და ქვეყანა გამოწვევებს გაუმკლავდეს", - განაცხადა გერმანიის ელჩმა საქართველოში ჰუბერტ ქნირშმა. ელჩის აზრით, ძალიან კარგია ოპოზიციისა და ხელისუფლების მოლაპარაკების დაწყება, მაგრამ მხარეები მხოლოდ წარსულზე საუბრებით ერთმანეთს დროს აკარგვინებენ. "მნიშვნელოვანია, რომ ის თემები, რომლებზეც საუბარია, კანონმდებლობის ფარგლებში დარჩეს. ქვეყანაში კონსტიტუცია არსებობს არა იმისთვის, რომ ყველა ახალ პოლიტიკურ ვითარებაში რაღაც ახალი მოიგონო, არამედ იმისთვის, რომ მის ჩარჩოებში დარჩე და იქ მოძებნო გამოსავალი... პარტიებს სულ უფრო ნაკლებად შეუძლიათ ერთმანეთთან საუბარი. ისინი არ თანამშრომლობენ, ერთმანეთს მტრებად განიხილავენ, ნაცვლად იმისა, პარტნიორები იყვნენ დემოკრატიულ პროცესში", - დასძენს ჰუბერტ ქნირში.

მთავრობასა და ოპოზიციას საერთო ენის გამონახვისკენ მოუწოდებენ პარტნიორი ქვეყნების სხვა დიპლომატები და მაღალჩინოსნებიც. ასეთი იყო ამერიკის სახელმწიფო დეპარტამენტის რჩევაც. თუმცა ჩვენი ხელისუფლება და ოპოზიცია ჯიუტად არ თმობენ პოზიციებს. რა იქნება, თუ ისევ ვერ შეთანხმდებიან და რას მოგვიტანს პოლიტიკური კრიზისი მაშინ, როცა რეგიონში უმნიშვნელოვანესი ცვლილებებია და საქართველო ახალი გამოწვევების წინაშე დგას. ამის შესახებ ანალიტიკოსი ვახტანგ ძაბირაძე გვესაუბრება:

- ბოლო დროს ახალი არაფერი მომხდარა, გარდა იმისა,, რომ ამერიკისა და ევროკავშირის ელჩებმა გადაწყვიტეს მომლაპარაკებელ სუბიექტებს ცალ-ცალკე დაელაპარაკონ და ამის მიხედვით გამოიტანონ დასკვნა, თუ რა ხდება. ვფიქრობ, მეორე ტურის შემდეგ პროცესი პარლამენტში გადაინაცვლებს.

პანდემიაც რომ არ იყოს, ოპოზიცია მაინც ვერ გამოიყვანს ქუჩაში იმდენ ხალხს, რომ ხელისუფლება დათმობაზე წავიდეს. გადამწყვეტი და ყველაზე მნიშვნელოვანი ის არის, თუ რა დასკვნამდე მივა დასავლეთი მომლაპარაკებელ მხარეებთან შეხვედრების შემდგომ. თუ დასავლეთი ამ დასკვნის საფუძველზე ხელისუფლებას სანქციებს დაუწესებს (სიმართლე გითხრათ, არა მგონია), მაშინ "ქართული ოცნება" წავა დათმობაზე. ფაქტობრივად, დასავლეთმა აღიარა ეს არჩევნები, რაც პომპეოს ვიზიტითაც დადასტურდა. ამაზე მეტყველებს ისიც, რომ ოპოზიციონერ ლიდერებს პომპეოს მოადგილე ფილიპ რიკერი შეხვდა. ამ ყველაფრიდან გამომდინარე, ხელისუფლებაზე დასავლეთის ზეწოლას არ ველი.

პრობლემა ის არის, რომ ერთპარტიულ პარლამენტს მივიღებთ. კობახიძის განცხადება, ოპოზიციონერ დეპუტატებს პარლამენტის დატოვების უფლებას არ მივცემთო, მხოლოდ იუმორის ჟანრში თუ განიხილება.

- ელჩები მიგვანიშნებენ, რომ თუ პოლიტიკური პროცესი ჩიხიდან არ გამოვიდა, ვითარება გართულდება. - დიახ, მაგრამ არა იმიტომ, რომ ერთპარტიული პარლამენტი გვექნება, არამედ იმიტომ, რომ ქვეყანაშია მძიმე ვითარება, მმართველ გუნდს საშინაო თუ საგარეო პოლიტიკის სწორად წარმართვა არ შეუძლია.

- ერთპარტიული პარლამენტი და მძიმე პოლიტიკური რეალობა დასავლეთისთვის როგორ იქნება მისაღები, როცა საქართველოში დემოკრატიის განვითარებისთვის 30 წლის განმავლობაში უამრავი რესურსი აქვთ დახარჯული? - კი ბატონო, დასავლეთი 30 წელია ცდილობს ჩვენს ქვეყანაში დემოკრატია განავითაროს, მაგრამ ის ბრძოლის იმ მეთოდებს ცნობს, რომლებიც პარლამენტში ოპოზიციის შესვლას ითვალისწინებს. ამიტომ ითხოვდნენ ოპოზიციისგან პარლამენტში შესვლას. ოპოზიციონერ ლიდერებს მათთვის რომ დაეჯერებინათ, დასავლეთის დიდ მხარდაჭერას მიიღებდნენ არა მარტო ამ ბრძოლაში, რიგგარეშე არჩევნების შემთხვევაშიც.

- ხელისუფლება რიგგარეშე არჩევნების საჭიროებას რომ ვერ ხედავს, იმიტომ დგას ოპოზიცია ქუჩაში. - აუცილებელი არ არის რიგგარეშე არჩევნები იმიტომ დაინიშნოს, რომ არჩევნები გაყალბდა.

ქვეყანაში დღეს ისეთი რთული სიტუაციაა, "ოცნებამ" კი იმდენად მცირე მანდატებით შექმნა უმრავლესობა, ოპოზიციას ძალიან მარტივად შეეძლო პარლამენტში კრიზისის შექმნა და ხელისუფლების შეცვლა. საინტერესოა, რატომ არ აძლევს ხელს ეს ვარიანტი მთავარ ოპოზიციურ ძალას, "ნაცმოძრაობას"? ამას მხოლოდ ერთი პასუხი აქვს - თუ ქუჩიდან მოდიხარ, მთლიანად შენ ქმნი მთავრობას. 2012-ში ცოტა სხვაგვარად, მაგრამ მაინც ასე მოხდა. ესე იგი, ოთხი წელი გაქვს გარანტირებული, რაც გსურს, იმას აკეთებ. დღესაც, თუ ოპოზიცია ქუჩიდან შევა პარლამენტში, ეს ნიშნავს, რომ მთლიანად "ნაცმოძრაობა" იქნება ხელისუფლებაში, კოალიციური მთავრობა მხოლოდ ფორმალობა იქნება.

- რა თქმა უნდა, ეს ხელს აძლევს "ნაცმოძრაობას", მაგრამ არა "ლელოს" ან "სტრატეგია აღმაშენებელს". - ნამდვილად არ აწყობთ, მაგრამ რატომღაც მაინც ამ გზაზე დგანან. ოპოზიცია ძალიან დიდ რისკზე მიდის. თუ არც პარლამენტში შევიდნენ და ვერც ქუჩიდან შეძლეს ზეწოლა, ავტორიტარულ ხელისუფლებას და გამარგინალებულ ოპოზიციას მივიღებთ. ქვეყანას არც ერთი აწყობს და არც მეორე.

- რა შეიძლება იყოს კომპრომისული ვარიანტი, რომელიც ორივე მხარეს დაუკმაყოფილებს ამბიციას? - ყველაზე კარგი იქნება რიგგარეშე არჩევნები იმ პირობით, რომ ოპოზიცია შევა პარლამენტში.

- გჯერათ თუ არა ოპოზიციონერი ლიდერების გულწრფელობის, როცა პარლამენტში შესვლაზე უარს იმ მოტივით ამბობენ, რომ მათ ამომრჩეველს თავისი ნების გამოხატვის საშუალება არ მიეცა. - "ნაცმოძრაობას" ჰყავს თავისი ერთგული მხარდამჭერები, რომლებიც პოზიციას არ შეიცვლიან რაც უნდა თქვას ან გააკეთოს სააკაშვილმა. ეს არის პროტესტის რადიკალური ფორმების მომხრე ხალხი. "ლელოს", "სტრატეგია აღმაშენებელსა" და "ევროპულ საქართველოს" ასეთი რადიკალური ამომრჩეველი არა ჰყავთ. შესაბამისად, ქუჩაში ყოფნით ისინი ელექტორატს კარგავენ. ნახეთ, რა კარგი სიტუაციაა იმისთვის, რომ "შუა გაიკრიფოს". ახლა რიგგარეშე არჩევნები რომ დაინიშნოს, "ნაცმოძრაობის" გარდა, ყველა ოპოზიციური პარტია იმაზე ნაკლებ ხმას მიიღებს, ვიდრე უკვე მიიღო და საკითხი ნელ-ნელა ასე დადგება: "ქართული ოცნება" თუ "ნაცმოძრაობა". მე არ ვიცი, რატომ მოქმედებს ოპოზიცია ასე, "ნაცმოძრაობის" მესმის, დანარჩენების - არა.

- ოპოზიცია ვერც პარლამენტში ხედავს რესურსს, ამბობს, რომ გადამგდები ხელისუფლება მათ საპარლამენტო ბრძოლის შესაძლებლობას უკარგავს, ვერც საგამოძიებო კომისიის შექმნაზე ამყარებენ იმედს. - ჯერ ერთი, პარლამენტიდან ბრძოლა ქუჩის აქციებს არ გამორიცხავს. გარდა ამისა, როცა რომელიმე ლიდერი მნიშვნელოვან გადაწყვეტილებას იღებს, კეთილინებოს და უახლოესი წარსული მაინც გააანალიზოს. ჩვენ ხელისუფლების შეცვლას მხოლოდ მაშინ ვახერხებთ, როცა ოპოზიცია და ჩვენი დასავლელი პარტნიორები ერთ აზრზე არიან. ასე იყო 2003-შიც და 2012 წელსაც. ხომ გახსოვთ, ხან ბეიკერი ჩამოვიდა, ხან კი ივანოვი. შესაძლოა ეს ელისაშვილმა ან "ლელოს" ლიდერებმა არ იცოდნენ, მაგრამ "ევროპულმა საქართველომ" ხომ იცის, როგორ ხდება ხელისუფლების შეცვლა!

დიპლომატი თუ გეუბნება, სამწუხაროდ, მგონია, ცდებითო, ეს ნიშნავს, რომ შენს აზრს არ იზიარებს. პომპეოს მოადგილე დირექტივას ვერ მისცემდა ოპოზიციას, მაგრამ ხომ მიანიშნა, პარლამენტში უნდა შეხვიდეთო. პარლამენტში უნდა შესულიყვნენ და თან ამომრჩეველზეც ემუშავათ და დასავლეთზეც. ამ უმძიმესი სოციალურ-ეკონომიკური ვითარების ფონზე ძალიან ადვილი იქნებოდა საპარლამენტო კრიზისის შექმნა. შეიძლება რიგგარეშე არჩევნები არც გამხდარიყო საჭირო, ისე შეეცვალათ ხელისუფლება. მმართველ გუნდს მანდატების იმდენად მცირე უპირატესობა აქვს, ოპოზიციას ერთი-ორი დეპუტატი რომ გადმოებირებინა, საქმე დამთავრებული იყო. როგორ შეიძლება ხელიდან გაუშვა ეს და ქუჩაში დარჩე არაფრის ანაბარად!

ნახეთ, რა ქნეს, ყველა დამკვირვებელი მოხსნეს მეორე ტურიდან. უფრო გონივრული იქნებოდა, თუ ამ ხალხს თავიანთ ადგილზე დატოვებდნენ, მხარდამჭერებისთვის მოეწოდებინათ უბნებზე არ გასულიყვნენ და წარმოეჩინათ, რეალურად რამდენ ხმას მიიღებდა "ოცნება". ეს პიარისთვის კარგი იქნებოდა. რამდენი კაცი მივიდა მეორე ტურში, აღმრიცხავი არავინ ჰყავდათ. ოპოზიციას ძალიან უჭირს სწორი სტრატეგიის შემუშავება, რასაც ვერ ვიტყვი "ნაცმოძრაობაზე". ეს გუნდი ერთი მიმართულებით, სწორი სტრატეგიით მოქმედებს. ოპოზიციიდან მხოლოდ მათ აწყობთ ახლა ქუჩის აქციები.

- შიდაპოლიტიკური კრიზისის გარდა, გვაქვს ძალიან სერიოზული გამოწვევა საგარეო ასპარეზზე. ახლა გვაქვს იმის რესურსი, რომ კავკასიაში ძალთა ბალანსის ახლებურად გადანაწილების დროს ნაბიჯები სწორად გადავდგათ? - ეს ისეთი საკითხია, რომელიც ზოგადი განცხადებებით არ გადაწყდება, მოლაპარაკებები დახურულ კარს მიღმა მიმდინარეობს. იმედია, მოლაპარაკებებს ჩვენი ხელისუფლებაც მართავს. თავის დროზე, როცა თურქეთმა განაცხადა, თუ საჭირო იქნება, ყარაბაღის კონფლიქტში ცოცხალი ძალით ჩავერთვებიო, მაშინაც ვამბობდი, რომ ჩვენი ხელისუფლება უნდა გააქტიურებულიყო დასავლეთის მიმართულებით. დღესაც იმავეს ვიტყვი - პროცესი ჯერ კიდევ არ არის დასრულებული. ყარაბაღში სამშვიდობო ძალების ჩადგომა პროცესის დასრულებას არ ნიშნავს. რუსეთს სომხეთი აქამდე ყარაბაღის კონფლიქტის გამო ჰყავდა მიბმული და დღესაც შეეცდება ეს კონფლიქტი ორლესული მახვილივით გამოიყენოს და მხოლოდ სომხეთი კი არა, აზერბაიჯანიც "მიიბას". თურქეთი ჯერ მხოლოდ დამკვირვებლის დონეზეა... ჩვენ არ ვიცით, როგორია წყალქვეშა დინებები. არ არის გამორიცხული, ამ პროცესმა საქართველოს აღმოსავლეთ და სამხრეთ რეგიონებში გართულებაც გამოიწვიოს. ძალიან დიდი ყურადღების გამოჩენა გვმართებს.

ხათუნა ბახტურიძე