"არაერთი შემთხვევა ვიცი, როდესაც ზელენსკის მოთმინებიდან გამოუყვანია სხვადასხვა ქვეყნის ლიდერები, მათ შორის ბაიდენიც და მაკრონიც"
"დღეს რა კალაპოტშიც მიდის ქართულ-უკრაინული ურთიერთობა, არასწორია", - ამბობს საერთაშორისო ურთიერთობების სპეციალისტი თენგიზ ფხალაძე. რატომ მივიდა ახლო პარტნიორების ურთიერთობა აქამდე და რა უნდა გაკეთდეს ურთიერთობების ძველ კალაპოტში დასაბრუნებლად, ამ საკითხებზე თენგიზ ფხალაძესა და მამუკა არეშიძეს ვესაუბრეთ:
მამუკა არეშიძე: - რამდენიმე ფაქტორია, რომელთა გამო საქართველოსა და უკრაინის ურთიერთობა დაიძაბა, მაგრამ სანამ ამაზე ვილაპარაკებთ, მინდა მივაქციო ყურადღება იმას, რომ ასეთი აგრესიული პოლიტიკა უკრაინას ბევრ სხვა ქვეყანასთანაც აქვს. მათ შორის მასზე ბევრად ძლიერ ქვეყნებთან. მაგალითად, გერმანიასთან. ნუ დაგავიწყდებათ, ის, რაც გერმანიას გაუკეთეს უკრაინელებმა (გერმანიის პრეზიდენტი უკრაინაში არ ჩაუშვეს), საქართველოს რომ გაეკეთებინა, აქ ამბავი ატყდებოდა, მტრისას და ავისას. ეს ერთგვარი ტრენდია, ასე ვთქვათ, უკრაინული მიდგომა იმ ვითარების მიმართ, რაც მსოფლიოშია შექმნილი და რაც მთავარია, რაც ხდება უკრაინის ტერიტორიაზე. ერთი მხრივ, შეიძლება ვთქვათ, რომ ეს პიარსვლაა, მაგრამ მეორე მხრივ, ისიც უნდა ითქვას, რომ ეს არის სასოწარკვეთილი სუბიექტის პოზიცია, რომელმაც კარგად იცის ერთი რამ და სწორედ ამით ოპერირებს - კერძოდ, ომი, რომელიც მის ტერიტორიაზეა, არის დასავლეთსა და რუსეთს შორის ომი. შესაბამისად, უკრაინას აქვს პოზიცია, რადგან ჩემს თავზე ავიღე ამხელა ვალდებულება, ბარემ ბოლომდე გამომყევითო. გაიხსენეთ, რამდენ საყვედურს იღებდა მსოფლიო განსაკუთრებით ომის პირველ პერიოდში უკრაინისთვის იარაღის მიწოდების შეზღუდვის გამო, და ახლაც იღებს. სხვათა შორის, არაერთი შემთხვევა ვიცი, როდესაც ზელენსკის მოთმინებიდან გამოუყვანია სხვადასხვა ქვეყნის ლიდერები, მათ შორის ბაიდენიც და მაკრონიც.
ასე რომ, საქართველოს მიმართ წარმოებული ეს კამპანია განსაზღვრულ ტრენდში ზის, მაგრამ საქართველოსთან ურთიერთობას აქვს თავისი სპეციფიკა, რომელიც "ნაცმოძრაობის" გავლენაში უნდა ვეძებოთ. "ნაცმოძრაობის" ყოფილ და ახლანდელ წევრებს, ასევე მათთან აფილირებულ პოლიტიკურ ჯგუფებს ძალიან დიდი გავლენა აქვთ უკრაინაში. ამისთვის ადეიშვილისა და ლორთქიფანიძის პოსტების გახსენებაც კმარა. სხვებიც არიან, რომელთა დასახელება შორს წაგვიყვანს. მოკლედ, ეს ფაქტორიც მუშაობს. გარდა ამისა, "ნაცმოძრაობის" ზოგიერთი ლიდერის პოზიციას არახამიაც ახმაურებს. ასეთი კიდევ რამდენიმე პირია. სხვათა შორის, ამ ბოლო დროს გონჩარენკო ჩამოშორდა ამ აქტივობებს. ჯერ ერთი, ის სხვა ფრაქციის წევრია და მეორე, შიდადაძაბულობა გაჩნდა და აღარ მოინდომა ამ ჯგუფის პოზიციების გახმაურება. კიდევ ერთხელ გავიმეორებ რეზიუმედ - ეს არის საერთო ტრენდი და პლუს სპეციფიკური მიდგომა საქართველოს მიმართ.
- როგორ ფიქრობთ, მიზეზი რა არის, ომის გამო დაიწყო თუ მანამდე?
- ნამდვილად ომის გამო, განსაკუთრებით პირველ პერიოდში, როდესაც იყო სერიოზული მოთხოვნა, საქართველოც ჩართულიყო საომარ ვითარებაში. ასეთი გეგმა იყო - რაც შეიძლება გაშლილიყო ფრონტი, რათა რუსეთს მეტი შემავიწროებელი გარემოება ჰქონოდა. არაერთხელ მითქვამს, რომ ამის მომსწრე ვარ პირადად. ეს იყო მარტში. ვერ ვიტყვი, რომ ეს განწყობა შენარჩუნებულია დღესაც, რადგან დასავლეთშიც არიან პოლიტიკური ძალები, რომლებიც სხვანაირად ფიქრობენ, მათ შორის, ევროკავშირში. ჩემთვის არაერთხელ უთქვამთ ევროპულ პოლიტიკაში ჩახედულ პირებს, თქვენი დიდი შეცდომა ის არის, რომ ურთიერთობა გაქვთ არა იმ პირებთან, რომლებიც რეალურად ქმნიან ევროკავშირის ორგანიზაციებში ამინდს, არამედ უსმენთ იმათ, რომლებსაც განსაზღვრული პოზიცია აქვთ და სხვადასხვა მიზეზით დაახლოებული არიან "ნაცმოძრაობასთან" - მე არ გამოვრიცხავ კორუფციულ შემადგენელსაც. დღეს ევროკავშირისთვის მნიშვნელოვანია სტაბილური კავკასია, რადგან ის ევროპისთვის ენერგორესურსების მძლავრი დონორია. სხვათა შორის, ამ იდეამ უკვე მრავლად მოიპოვა მომხრეები.
- უკრაინას საქართველოსგან რა ეწყინა, რატომ შეიცვალა დამოკიდებულება?
- უნდა ითქვას ერთი რამ - ლაპარაკი არ არის საქართველოს მიმართ დამოკიდებულებაზე. მათ რომ ჰკითხო, ეს არის დამოკიდებულება საქართველოს ხელისუფლების მიმართ. პრინციპში, ასე იყო თავიდანვე, ოღონდ ამის დემონსტრირება არ ხდებოდა. ნუ დაგავიწყდებათ, რომ უკრაინელებმა კარგად იცოდნენ, ჩვენი ხელისუფლებისთვის რა რანგში გადიოდა სააკაშვილი, მაგრამ თანამდებობაზე მაინც დანიშნეს. წესით, უნდა სცოდნოდათ, ჩვენს ხელისუფლებას რა რეაქცია ექნებოდა, მაგრამ ბავშვის ამბავი ხომ იცით, გამდის და ვტირიო. ამასთან, დღეს უკრაინა მსოფლიო ტრენდია. უკრაინელები თითქოს განსაკუთრებულსაც არაფერს ითხოვენ. მაგალითად, კასიანოვის წერილით იქმნება შთაბეჭდილება, რომ თითქოს მაინცდამაინც საქართველოს მიწოდებული გენერატორები უშველით და სხვა ყველაფერი წესრიგშია. მთელი წერილი განმსჭვალულია იმ რიტორიკით, რომ აი, ჩვენ ვიჩაგრებით და თქვენ არაფერს აკეთებთ, საქართველოს ძალიან ცუდი ხელისუფლება ჰყავსო. ელჩი იქნება თუ მისი მოვალეობის შემსრულებელი, ასეთი ტიპის განცხადებებს არ უნდა აკეთებდეს, თუ არ არის დავალებული მმართველი უწყებისგან.
- ჩვენი ხელისუფლება რატომ ამწვავებს სიტუაციას, წერილზე პასუხის გაუცემლობა რა იყო, ან განცხადებები მებრძოლ ქართველებზე?
- მებრძოლების დიალოგში ჩართვა და კიდევ სხვა საკითხების, ვფიქრობ, დიდი შეცდომაა და ეს ჩვენი სახელისუფლებო პარტიის ზოგიერთ წევრს კარგად გააზრებული არც ჰქონდა. მე ვიცი, რომ სულ სხვა რაღაცის თქმა უნდოდათ, მაგრამ გამოვიდა სხვა და ოპონენტებს დიდი კოზირი მისცეს, საბოლოოდ კი ქვეყანა ზარალდება უსაგნო დისკუსიებით. ძალიან მინდა გამოვყო შემდეგი გარემოებები - ის პირები, რომლებიც უკრაინაში დაიღუპნენ, ყველა საქართველოს შვილები არიან და არ მაინტერესებს მათი პოლიტიკური ორიენტაცია. რადგან დაიღუპნენ, აქვთ ქართული იდეისთვის დაღუპულის სტატუსი, ვინც რა მიზნით უნდა იყოს წასული და მორჩა. მათ სათანადო პატივით უნდა მოექცე და ანგარიში გაუწიო მისი გარემოცვის სულიერ მდგომარეობას.
- საქართველოსა და უკრაინის ხელისუფლებებს შორის დაძაბული ურთიერთობა სადამდე შეიძლება მივიდეს?
- ძნელი სათქმელია. ისიც არის, რომ ჩვენი ხელისუფლების ვიზიტების დროს აბსოლუტურად სხვა ტექსტები ხმაურდება, მერე უცბად რაღაც მოხდება და ისევ ძველებური ინტონაციები ჩნდება. მე ასე მგონია, ვიღაც ყოველთვის ცეცხლს უნთებს ხოლმე მინავლებულ კონფლიქტის კერას. ამ ვიღაცის დასახელება არ შემიძლია, მაგრამ ვარაუდი შეიძლება.
- რა უნდა მოხდეს, რომ ეს ურთიერთობა ძველ კალაპოტში დაბრუნდეს?
- ეს ვერ მოხდება. როდესაც პოლიტიკური დაკვეთაა ასეთი, ძალიან რთულია მდგომარეობის შეცვლა. ერთადერთი, რასაც მე ვთხოვდი ხელისუფლების წარმომადგენლებს, თავშეკავებაა. არ შეიძლება ზოგიერთ განცხადებაზე რეაგირება. ნახეთ სტატია სრულად